Czy „zielone miejsca pracy” są bezpieczne?

Typography

Biorąc pod uwagę obecne naciski na ograniczenie emisji gazów cieplarnianych i odpadów, podniesienie wydajności energetycznej oraz zwiększenie udziału źródeł odnawialnych w produkcji energii, w UE można spodziewać się szybkiego wzrostu liczby „zielonych miejsc pracy”, to znaczy tych, które służą ochronie lub odbudowie środowiska naturalnego.

Jakie będą konsekwencje nowych technologii i procesów związanych z zieloną gospodarką dla zdrowia i bezpieczeństwa pracowników? Publikując nowy raport prognostyczny, Europejska Agencja Bezpieczeństwa i Zdrowia w Pracy (EU-OSHA) koncentruje uwagę na zagadnieniach zdrowia i bezpieczeństwa w pracy (BHP) w zielonych miejscach pracy.

Projekt „Prognozy” ma na celu wskazanie nowych i powstających zagrożeń na tym istotnym obszarze. Obejmuje opracowywanie scenariuszy potencjalnych kierunków rozwoju zielonych miejsc pracy do 2020 r. oraz związanych z tym wyzwań dla BHP, biorąc pod uwagę postępy w dziedzinie zielonych technologii oraz szeroki zakres uwarunkowań społeczno-gospodarczych.

Jak mówi dyrektor EU-OSHA Christa Sedlatschek, scenariusze opracowane w ramach projektu prognostycznego są ważnymi narzędziami dla decydentów w UE oraz źródłem wiedzy na temat kształtowania zielonej gospodarki jutra w taki sposób, aby zapewnić zdrowie i bezpieczeństwo europejskim pracownikom. Jeżeli te miejsca pracy rzeczywiście mają służyć zrównoważonemu rozwojowi i przyczynić się do osiągnięcia wyznaczonego przez Strategię EU2020 celu inteligentnego i zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, musimy postarać się o to, by „zieloni” pracownicy mieli bezpieczne, zdrowe i godziwe warunki pracy. Muszą one być dobre tak dla człowieka, jak dla środowiska.

UE dokłada wszelkich starań, by zapewnić równowagę pomiędzy wzrostem gospodarczym a potrzebami ochrony środowiska i wyznaczyła sobie ambitne cele w zakresie redukcji emisji gazów cieplarnianych, podniesienia wydajności energetycznej, rozwoju odnawialnych źródeł energii oraz redukcji ilości produkowanych odpadów. Realizacja wyznaczonych celów doprowadzi do dynamicznego rozwoju zielonej gospodarki. Niemniej jednak, już teraz zaobserwowano, że „zielenienie” gospodarki unijnej wiąże się z powstaniem nowych niebezpieczeństw dla pracowników.
Nowe technologie i procesy będą wymagać nowych umiejętności, ale szybkie tempo rozwoju zielonej gospodarki, wraz z naciskami natury ekonomicznej i politycznej, może doprowadzić do powstania swoistych braków w zakresie umiejętności oraz sytuacji, w których niedoświadczonym i nieprzeszkolonym pracownikom będą powierzane zadania, do których nie są przygotowani.

Ponadto istnieje kilka „starych” zagrożeń, związanych z różnymi sytuacjami oraz złożonymi działaniami wymagającymi nowych umiejętności:
- instalacja paneli fotowoltaicznych na dachu łączy tradycyjne zagrożenia związane z pracą w budownictwie z ryzykiem właściwym pracy elektryka: pracownicy wykonujący tego rodzaju zadania muszą być zatem odpowiednio przeszkoleni,
- niektóre rodzaje żywicy epoksydowej znajdujące zastosowanie w produkcji turbin wiatrowych wywołują alergie,
- wprowadzanie nowych przepisów prawnych może mieć nieoczekiwane konsekwencje: na przykład nowe przepisy przewidują ograniczenie ilości odpadów wywożonych na składowiska, co przyczynia się do wzrostu do ponadprzeciętnego poziomu liczby wypadków przy pracy i chorób wśród osób zatrudnionych przy przetwórstwie odpadów.

Raport oraz streszczenie zatytułowane „Zielone miejsca pracy a bezpieczeństwo i higiena pracy: prognoza dotycząca nowych i powstających zagrożeń związanych z nowoczesnymi technologiami na okres do 2020 r.”, są dostępne w nowym dziale poświęconym zagrożeniom BHP w zielonej gospodarce na stronie internetowej EU-OSHA.

[EU OSHA]